วันนี้ thai-mom มีสาเหตุเกี่ยวกับสารเมลามีนในกรณีที่พบสารเมลามีนปนเปื้อนในนมผงสำหรับทารกนี้ ทางสื่อของจีนรายงานว่าบริษัทผู้ผลิตนมผงจีนบางรายนำสารดังกล่าวมาใส่ในนมเพื่อเพิ่มความเข้มข้น ซึ่งบริษัทผู้ผลิตบางรายก็โต้ว่าเกษตรกรเป็นผู้เติมสารอันตรายนี้เข้าไปเอง แต่ไม่ว่าอย่างไรก็ตาม การมีสารเมลามีนปนเปื้อนในนมผงนี้ ก็ทำให้เด็กที่บริโภคเข้าไปเกิดอาการเป็นนิ่วในไต ซึ่งเกิดจากการที่ตะกอนของเมลามีนซึ่งเป็นสิ่งแปลกปลอมไม่สามารถย่อยสลายได้นั้นเดินทางเข้าไปสู่ระบบการย่อยอาหารพร้อมกับน้ำนมผงนั่นเองค่ะ

 

โรคนิ่วไตจากเมลามีนในเด็ก

โรคนิ่วไตจากเมลามีนในเด็ก

 

มีปัจจัยอะไรบ้างที่อาจทำให้เกิดโรคนิ่วไตจากเมลามีนได้ง่ายขึ้น?

ปัจจัยเสี่ยงที่ช่วยให้เมลามีนเกิดพิษต่อไตง่ายขึ้น ได้แก่

1. ปริมาณ สารเมลามีน ที่ร่างกายได้รับ
2. ความเข้มข้นของปัสสาวะ ถ้าปัสสาวะมีความเข้มข้นสูง เช่น เวลาร่างกายขาดน้ำ เป็นต้น เมลามีนซึ่งมีโมเลกุลเล็ก อาจตกตะกอนได้ง่ายขึ้นในปัสสาวะ ในทางตรงข้าม การดื่มน้ำมากเพื่อให้ปัสสาวะใสและเจือจาง อาจช่วยชะลอการตกผลึกของสารเมลามีนในปัสสาวะ
3. ถ้าปัสสาวะมีปริมาณสารก่อนิ่วอื่นๆ เช่น แคลเซียม ออกซาเลต เป็นต้น อยู่แล้วเป็นจำนวนมาก ก็อาจช่วยเร่งให้เกิดผลึกเชิงซ้อนและกลายเป็นโรคนิ่วไตเร็วขึ้น
4. ปัจจัยเรื่องความต่อเนื่องที่ สารเมลามีนเข้าสู่ร่างกายก็มีความสำคัญ

โรคนิ่วไตจากเมลามีนในเด็ก

โรคนิ่วไตจากเมลามีนในเด็ก

ถ้าเป็นเด็กเล็กที่ต้องดื่มนมทุกมื้อ ร่างกายจะได้รับสารเมลามีนต่อเนื่องทุกวัน ย่อมมีโอกาสเกิดนิ่วไตได้ง่ายกว่าเด็กโตหรือผู้ใหญ่ที่ไม่ได้ดื่มนมผงแต่ดื่มนมโคสดซึ่งไม่มี สารเมลามีนปนเปื้อน หรือหากจะกินขนมหรือของขบเคี้ยวที่มีผลิตภัณฑ์ทำจากนมเนยที่มีสารเมลามีนปนเปื้อนบ้าง แต่ก็กินเป็นครั้งคราวไม่ใช่ทุกวันและทุกมื้อ

ต้องได้รับสารเมลามีนปริมาณเท่าใดจึงจะเกิดโรคนิ่วไต?

การศึกษาในสัตว์ทดลองพบว่า เมื่อให้หนูกินอาหารที่ผสมสารเมลามีนไปด้วยในปริมาณตั้งแต่ 2-18 กรัมต่ออาหาร 1กิโลกรัม (คิดง่ายๆ คือ เท่ากับใส่น้ำ 1-2 ช้อนชาหนักประมาณ 5-15 กรัมลงในน้ำ 1 ลิตร) เป็นเวลาประมาณ 3 เดือน ก็พบว่าหนูทดลองนั้นเกิดนิ่วที่กระเพาะปัสสาวะ และระยะยาวสามารถเกิดนิ่วที่ไต เกิดโรคไตวาย และมะเร็งที่กระเพาะปัสสาวะได้
ยังไม่มีข้อมูลชัดเจนในคนว่าต้องได้รับสารเมลามีน มากน้อยเพียงใดจึงจะเกิดโรคนิ่วไต โดยเฉพาะปัญหานี้ เกิดในเด็กที่ดื่มนมผงที่ปนเปื้อน จึงจำเป็นต้องนำปัจจัยเรื่องขนาดตัวเด็กมาพิจารณา ถ้าเด็กเล็กที่มีน้ำหนักตัวน้อยกว่า ได้รับสารเมลามีนเท่าเด็กโต เด็กเล็กย่อมมีโอกาสเกิดโรคได้มากกว่าเด็กโต

ปฏิบัติตัวอย่างไรเมื่อสงสัยว่ากินอาหารที่อาจปนเปื้อนสารเมลามีน

ระหว่างนี้ต้องหลีกเลี่ยงการใช้นมผงหรือผลิตภัณฑ์ ที่ผลิตจากนมผงที่มาจากประเทศจีน มาใช้เลี้ยงทารก หรือนำมาใช้ประกอบอาหาร หรือใช้เป็นวัตถุดิบเพื่อการผลิต อาหารสำเร็จรูป จนกว่าสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา กระทรวงสาธารณสุข ตรวจสอบความปลอดภัยของอาหารเรียบร้อยแล้ว

หากสงสัยว่าตัวเองอาจจะกินนมผงหรือผลิตภัณฑ์ จากนมผงที่อาจปนเปื้อนด้วยสารเมลามีน ต้องปฏิบัติดังนี้

1. ดื่มน้ำให้มาก เป็นน้ำเปล่าหรือน้ำผลไม้ก็ได้ ถ้าไม่มีข้อห้ามอื่นทางการแพทย์
2. ถ้าไม่มีข้อห้ามอื่นทางการแพทย์จะต้องกินผลไม้ที่มีรสเปรี้ยวให้มาก เช่น ส้ม สับปะรด เป็นต้น เพราะสารซิเทรตในผลไม้จะช่วยยับยั้งผลึกนิ่วไม่ให้มีขนาดโตขึ้น
3. สังเกตอาการที่อาจเกี่ยวเนื่องกับโรคนิ่วไต หรือนิ่วในระบบทางเดินปัสสาวะ ได้แก่
– อาการปวดเอวหรือปวดหลังด้านข้างโดยไม่ มีเหตุอันควรอธิบาย โดยเฉพาะกรณีที่มีอาการปวดบิดหรือปวดร้าวเริ่มจากเอวลงล่าง
– พบมีปัสสาวะขุ่นหรือมีสีแดง ตรวจปัสสาวะ แล้วมีเม็ดเลือดแดงปนโดยไม่มีเหตุผลอธิบาย

ขอเน้นว่า ผู้ป่วยโรคนิ่วไตระยะเริ่มแรกมักไม่มีอาการ จึงไม่อาจใช้ไม่มีอาการผิดปกติดังกล่าวนี้เป็นเครื่องพิสูจน์ยืนยันว่าไม่ได้เป็นโรคนิ่วไต และในทางกลับกันอาการดังที่กล่าวมาก็ไม่จำเป็นว่าจะต้องเกิดจากโรคนิ่วไตเพียงโรคเดียว อาจเกิดจากโรคอื่นๆ ได้อีกหลายโรค หากมีอาการผิดปกติดังกล่าว จะต้องรีบไปพบแพทย์

 

ขอบคุณข้อมูลจาก :นิตยสารหมอชาวบ้าน เล่ม :355

Possibly Related Posts: